De kracht van muziek bij palliatieve terminale zorg

Mijn eerste keer alleen waken (Vrijwilligers Palliatieve Terminale Zorg)

Ik bel aan en loop zachtjes naar binnen. Daar zit ze dan, in de stoel met haar ogen dicht. Het lijkt of ze slaapt, dus ik loop voorzichtig als een muisje de kamer in. Dan gaan haar ogen een beetje open en vraagt wie daar is. Ik ga dicht naast haar zitten, omdat deze 100-jarige prachtige dame behoorlijk slechtziend en slechthorend is, en stel mezelf voor. Ik vraag of ze het goed vindt als ik haar gezelschap kom houden. Ze vindt het goed en we beginnen een gesprekje.

Op de momenten dat ze met gesloten ogen rust, kijk ik de kamer rond en bekijk ik de foto’s die op een tafeltje staan. Oude foto’s vertellen het verhaal van deze dame, die in 1917 is geboren. Ik schiet terug in de tijd dat ze jong was, tiener, jong gehuwd, later weduwe en nu hier. Ze wordt wakker en roept: “Zuster, bent u er nog?”. Ik bevestig dat ik er ben en ook naast haar blijf en ze wordt weer rustig.

Ik vraag of ik voor haar mag zingen en dat mag. Ik heb vaker voor mensen in Hospice Bethlehem en in thuissituaties gezongen en weet hoe rustgevend en zelfs pijnstillend dit kan zijn. Omdat ze slechthorend is, kom ik dichtbij haar oor en begin te zingen met pure klanken. Van lage naar steeds hogere klanken, niet te zacht en niet te hard. Ze reageert direct op de klanken, haar gezichtstrekken ontspannen, en ze is heel alert aan het luisteren. De tijd lijkt even stil te staan en we komen samen in een liefdevolle, serene sfeer waar alles om het moment gaat.

Nadat de laatste klanken wegebben, laat ik de stilte haar werk doen. In de stilte gebeuren de mooiste dingen: “Music is the silence between the notes”, zoals Claude Debussy al zei. Het blijft een tijdje stil en dan zegt ze: “Dat was heel mooi, zing nog maar een liedje, kind”. Ik glimlach en begin liedjes van Louis Amstrong en Vera Lynn te zingen in een vertraagde versie. Ze herkent ze en begint spontaan een liedje te zingen dat ik nog niet ken. Via mijn mobiel zoek ik de tekst op en zing met haar mee. Ze vertelt vol passie dat ze vroeger in een koor gezongen heeft en dat ze dat heel graag deed. Wat een prachtige momenten, deze eerste keer vergeet ik nooit meer!

Monic